अजित पवार विमान अपघात: “वेग जास्त होता… वरिष्ठ वैमानिकाने सांगितले – काय चुकलं?

**विदर्भीयन बाणा विशेष प्रतिनिधी, बारामती/पुणे, २९ जानेवारी २०२६.

उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या विमानाचा भीषण अपघात झाल्यानंतर संपूर्ण देश सुन्न झाला आहे. आता या दुर्घटनेमागील तांत्रिक कारणांवर प्रकाश पडत आहे. बारामती विमानतळावर अनेक वर्षे उड्डाण केलेल्या एका वरिष्ठ वैमानिकाने (नाव गोपनीय ठेवण्याची विनंती केली आहे) विदर्भीयन बाणाशी बोलताना सांगितले की, विमानाचा वेग जास्त होता, लँडिंग अनस्टेबल होते आणि दुसऱ्या प्रयत्नात गो-अराउंड (पुन्हा वर जाणे) करण्याऐवजी लँडिंगचा जोखमीचा निर्णय घेतला गेला, हेच या अपघाताचे मुख्य कारण असू शकते.काय चुकलं? वरिष्ठ वैमानिकांचे विश्लेषण

1. असामान्य वेग विमान जमिनीपासून सुमारे ५०० फूट उंचीवर असताना त्याचा वेग १८३ नॉट्स होता. या प्रकारच्या लहान विमानासाठी (संभाव्य Cessna Citation किंवा समान) बारामतीच्या रनवेवर लँडिंगसाठी योग्य वेग १०६ ते १३५ नॉट्स दरम्यान असावा. “मर्यादेपेक्षा ४०-५० नॉट्स जास्त वेग असल्याने विमान धावपट्टीवर योग्य प्रकारे नियंत्रित होऊ शकले नाही,” असे या वैमानिकाने सांगितले.
2. टेबलटॉप रनवे आणि ILS नसणे बारामतीचा रनवे हा टेबलटॉप प्रकारचा आहे – म्हणजे धावपट्टीच्या दोन्ही बाजूंना खोल दरी किंवा तीव्र उतार आहे. अशा विमानतळावर लँडिंगसाठी अत्यंत अचूक दृष्टी आणि गती नियंत्रण आवश्यक असते. येथे ILS (Instrument Landing System) उपलब्ध नाही, त्यामुळे वैमानिकांना पूर्णपणे व्हिज्युअल (डोळ्यांनी पाहून) लँडिंग करावे लागते. “थोडासाही अंदाज चुकला तरी विमान रनवेवरून घसरण्याचा किंवा बाजूला जाण्याचा धोका खूप वाढतो,” असे त्यांनी स्पष्ट केले.
3. गो-अराउंडचा निर्णय चुकला पहिल्या प्रयत्नात विमानाने लँडिंग रद्द करून गो-अराउंड केले होते – हे योग्य होते. दुसऱ्या प्रयत्नातही विमानाचा वेग जास्त आणि अप्रोच अनस्टेबल असताना पुन्हा गो-अराउंड करणे आवश्यक होते. मात्र वैमानिकांनी लँडिंग सुरूच ठेवण्याचा निर्णय घेतला, जो अंतिम ठरला. “वेग कमी करण्यासाठी फ्लॅप्स आणि स्पीड ब्रेक योग्य प्रकारे वापरले गेले असते तरही सुरक्षित लँडिंग शक्य होते, पण ते झाले नाही,” असे मत व्यक्त केले.
4. ATC कम्युनिकेशनमधील अनियमितता सकाळी ८:४३ वाजता एटीसीने धावपट्टी क्रमांक ११ वर उतरण्याची परवानगी दिली. मात्र वैमानिकांनी या परवानगीचा रीडबॅक (प्रतिसाद) दिला नाही – हे एक गंभीर प्रोटोकॉल ब्रेक आहे. अवघ्या एका मिनिटातच विमान रनवेवरून घसरले आणि आग लागली, अशी माहिती प्राथमिक अह वालातून समोर आली आहे.

DGCA आणि तज्ज्ञांची तपासणी सुरूनागरी हवाई वाहतूक महासंचालनालय (DGCA) आणि एअरक्राफ्ट अॅक्सिडंट इन्व्हेस्टिगेशन ब्युरो यांनी तपास सुरू केला आहे. ब्लॅक बॉक्स (फ्लाइट डेटा रेकॉर्डर आणि कॉकपिट व्हॉइस रेकॉर्डर) तपासणीनंतरच नेमके कारण स्पष्ट होईल. तरीही बारामतीच्या स्थानिक वैमानिक आणि हवाई वाहतूक तज्ज्ञांमध्ये एकमत आहे की – जास्त वेग, अनस्टेबल अप्रोच आणि गो-अराउंड टाळणे हे या दुर्घटनेतील प्रमुख मानवी/तांत्रिक चुकांचे मुद्दे आहेत.या दुःखद अपघाताने महाराष्ट्रासह संपूर्ण देश हादरला आहे. विदर्भीयन बाणा या घटनेच्या सर्व पैलूंवर नजर ठेवून वाचकांना अपडेटेड माहिती देत राहील.

विदर्भीयन बाणा – विदर्भाच्या खऱ्या बातम्या, विदर्भाचा आवाज! #AjitPawar #PlaneCrash #BaramatiAirport #AviationSafety #MaharashtraNews